عهدوپیمان

امتیاز کاربران

ستاره فعالستاره فعالستاره فعالستاره فعالستاره غیر فعال
 
abasaleh
اگرشیعیان ما که خداوند آنهارا درراه اطاعت خویش توفیق دهد، قلب هایشان دروفاءبه عهد هماهنگ می شد، هرگزبرکت لقاء ما از انها به تاخیر نمی افتاد. وسعادت دیدار ما براساس حق معرفت و صدا قتشان تسریع می شد. آ ری: عهد ما درزیارت ها، دعای عهدها، درسراسر عصرغیبت وحرمان و انتظار و.....عهد:  انی سلم لمن سالمکم، وحرب لمن حاربکم و...  عبودیت حق وتسلیم ربوبیت او،   پذیرش ولایت اهل بیت (ع) و امام زمان (ع) درکنارقرآن (ثقلین) ...

 

 

 

 

عهدوپیمان
به نام خداوندبخشاینده بخشایشگر
یامن هوفی عهده وفی: (ای آنکه برعهد خویش وفامیکند)
السلام علی میثاق الله الذی اخذه ووکده.
سلام برعهد و پیمان خدا که خداوند برآن پیمان تاکیدکرده است.

 

وعده ها باید وفا کردن تمام ورنخواهی کرد باشی سرد و خام
وعده اهل کرم گنج روان وعده نااهل شد رنج روان
درکلام خود خداوند ودود امرفرموده است اوفوا بالعقود
گرنداری خوی ابلیسی بیا باش محکم برسرعهد و وفا
سعدی


وفای به عهد
پای بندی به عهد و پیمان یک اصل جهانی و انسانی و از اصول فضایل آدمی به شمارمی رود.
تمامی افراد بشر، از هر قاره و اقلیمی، به این اصل ریشه دار (وفای به عهد) عنایت خاصی دارند، وعهد شکنی راخیانت، و رعایت عهد و پیمان را فضیلت می شمرند.
احترام به پیمان و لزوم عمل به آن ریشه فطری دارد. هرانسانی لزوم عمل به پیمان را درنخستین مدرسه تربیت، یعنی فطرت سرشت انسانی می آموزد وازآن الهام میگیرد.کودکان درآغاززندگی باسرشت پاک خود عمل به پیمان رالازم میدانند، وپیمان شکنی رابازبان حال ومقال نکوهش می کنند.

 

وفای به عهد در بینش الهی:
قرآن به دو مسئله حساسیت مضاعف دارد: شرک به خدا، وپیمان شکنی (تفسیرالمیزان)
خداوند بزرگ خودرا با وفاترین می شمارد و می فرماید: (چه کسی ازخدا نسبت به عهد خویش با وفاتر است؟)(توبه111)
وکمترین احتمال پیمان شکنی را نسبت به خود قاطعانه مردود می شمارد.(بقره 80)
آنگاه بندگان مومن خودرا نیز به وفاداری وپای بندی به تعهداتشان فرا می خواند:(به عهد وفاکنیدکه دربرابرآن مسئولید)(اسراء34)
درادامه صفات نمازگزاران (مصلین) می فرماید:(آن هاکه نسبت به امانت ها وعهد خویش و فادارند وآن هارامراعات می کنند)(معارج32)
وعلی ع درباره صفات مومنان می فرماید:(انسان مومن نسبت به عهد وپیمانش محکم وپابرجا و باوفا است)(کافی 2/226)
رسول خدا (ص)می فرماید: (هرگاه جامعه ای دچارعهد شکنی شد دشمنانش برآن مسلط خواهند شد)(کافی 2/374)
وامام علی ع می فرمایند:(ازعلائم ونشانه های پستی خیانت درعهد وپیمان ها است)(غررالحکم)
و همان حضرت درنامه به مالک اشتر می فرماید:(اگر با دشمنی پیمانی بستی تا او را درپناه پوشش خودبگیری، به پیمان خویش وفادار بمان وذمه ات را باامانت کامل پاس دارو جان خود را سپرعهد و پیمان خویش قراربده.)(نهج البلاغه )
درفرازی اززیارت اربعین امام حسین (ع)می خوانیم: (شهادت می دهم که تو به عهد خداوند وفاکردی)
و امام زمان (عج) درزیارت ناحیه مقدسه خطاب به امام حسین ع می فرماید:(تو به ذمه ها و عهدهای خویش وفا کردی............وسلام برکسی که عهد و پیمانش را شکستند)
درزیارت حضرت ابوالفضل ع می خوانیم:(من شهادت می دهم که تو تسلیم وتصدیق کننده و وفادار وخیرخواه فرزند رسول خدا بودی)(مفاتیح الجنان)
و درعین حال امام حسین ع درزمان حرکت ازمدینه به طرف مکه وکربلا خطاب به والی مدینه و اطرافیانش:(خداوند عهدشکنان راکه بعدازتعهداتشان نقض عهد کردند از رحمت خویش دورشان کند. به خداقسم شما همان عهد شکنانید)(بحارالانوار45/8)
قرآن حتی وفاء به عهد با مشرکان را لازم و ضروری می داند:
درآیات اول سوره توبه درادامه مسئله برائت ازمشرکان می فرماید:(مگرآن مشرکانی که باشما عهد و پیمان بسته اند و عهدشکنی نکرده اند، و قصد سلطه برشما را ندارند، برعهد و پیمانشان تامدت معینی که پیمان بسته اید، باقی بمانید، که خداوند پرهیزگاران رادوست دارد)(توبه4)
این فرازها اهمیت وفای به عهدوپیمان رامیرساند. اما مابه عنوان امت اسلامی چه می کنیم؟

 

اقسام عهد و پیمان ها:
درقرآن وروایات اهل بیت ع عهدها و پیمان ها به چند دسته تقسیم می شوند:
1-عهد و پیمان باخدا، براساس فطرت الهی که به تعبیرقرآن درعالم ذر باخدابسته شده است. وخداوند هم درسوره یس ازاین عهد یاد می کند.
2-عهدوپیمان انسان ها باپیشوایان معصوم
3-عهد و پیمان انسان ها بایکدیگر:(پیمان های حقوقی، سیاسی، اجتماعی، خانوادگی، و....)

 

مهم ترین عهد و پیمان ها در اسلام:

یک نگاه اجمالی به آیات قرآن وروایات معصومین ع درزمینه عهد و پیمان مشخص می شود که: درعین حالی که هرعهد و پیمان قابل احترام ولازم الوفاء است، وکسی که وفای به عهد نمی کند در واقع دین ندارد(رسول خدا ص) اما به نظرمی آیدکه دو عهد و میثاق، مهم ترین عهد و میثاق های انسان هستند:(عهد باخدا . .....عهد باپیشوایان.)
به عنوان شاهد به چند مورد اشاره می شود:
1-سورره بقره آیه 124 درجریان مقام امامت حضرت ابراهیم ع چنین گزارش می ده.:(آنگاه که خداوندحضرت ابراهیم رابا انواع گرفتاری ها آزمود، واوآن آزمون ها را پیروزمندانه به پایان برد، خداوند به او فرمود: ماترا به عنوان امام مردم قراردادیم. حضرت سئوال کردند:پس فرزندان من چه؟ خداوند فرمودند: عهد مابه ستمگران نمی رسد)
امام صادق (ع) فرمودند: مقصودازاین عهد، عهد امامت است...(کافی1/278)
2-درآیه 91سوره نحل می خوانیم:(آنگاه که باخداپیمان بستید وفا کنید. وبعدازتاکید بر پیمان ها عهدشکنی نکنید.)
امام صادق (ع) درشرح این آیه می فرمایند:(آنگاه که آیه ولایت نازل شد ورسول خدا در غدیرخم علی (ع) رابه امارت مومنان معرفی فرمودند. دونفرپرسیدند:آیااین دستورازجانب خداست یاازجانب رسول او؟ حضرت فرمودند: این فرمان حقی است ازجانب خدا و رسولش که علی ع امیرمومنان وامام پرهیزگاران وپیشوای سپیدرویان است. ....... پس عهدخداورسولش را نقض نکنید.) (بحارالانوار37/130)
3- درآیه34 اسراء آمده است: (به عهد وفا کنید که در برابر آن مسئولید)
امام باقر(ع) فرمودند: (عهد آن پیمانی است که رسول خدا (ص) با مردم در راه مودت ما و اطاعت ازعلی (ع) بست، که باآن حضرت مخالفت نکنند، ازاوپیش نیفتند، و قطع رحم از او نکنند. وآنها را آگاه کرد که درمورد او و کتاب خدا مسئولند.)(بحارالانوار24/187)
4- قرآن درآیه 115 سوره طه می فرماید:(ماباآدم (ع) ازقبل پیمان بستیم، آنرا فراموش کرد. وبرای او عزمی نیافتیم)
امام باقر(ع)درادامه سخنانی درمورد پیمان انسان ها وفرشتگان درعالم ذر دراقرار به ربوبیت خداوند می فرماید:(.....سپس خداوند از انبیاء عهد و پیمان محکم گرفت وفرمود: آیامن خدای شما و این محمد(ص) رسول من و این علی (ع) امیرمومنان نیست؟ همه گفتند آری. پس نبوت برای آنان تثبیت شد. وخداوند پیمان دیگری ازپیامبران اولوالعزم گرفت که: من پروردگار شما هستم و محمد(ص) رسول منست و علی امیرمومنان و اوصیاء بعد از او والیان امر من و خزانه داران علم من هستند، ودینم را بوسیله مهدی (ع) یاری می کنم، و بوسیله اوحکومتم راپیروز می گردانم، وبه وسیله او از دشمنانم انتقام می گیرم. وهمه مردم دنیا تحت عبودیت من خواهند بود. پیامبران اولوالعزم گفتند اقرارکردیم ای پروردگارما و شهادت دادیم. اماآدم(ع) نه انکارکرد ونه اقرار، اولوالعزم بودن برای پنج نبی تثبیت شد، ولی آدم(ع)عزمی برای اقراربه آن نداشت. واین همان سخن خداست (ماباآدم عهد و پیمان بستیم. ....) (کافی 2/8)
5-درآیه 60 سوره یس چنین می خوانیم: (ای فرزندان آدم آیا با شما عهد و پیمان نبستم که شیطان را نپرستید که او دشمن آشکارشماست. ومراعبادت کنید که این راه مستقیم است ؟)
این پیمان همان عهد عالم ذر وعهد الست است. که پیمان اقرار به ربوبیت وعهد عبودیت خدا باهمه انسان هاست، که همان میثاق فطری ماست. وبراساس همان عهد انسان شدیم کو اگر این پیمان نبود درزمره دیگرحیوانات بودیم.
6-ودرداستان پیمان عالم ذر، امام صادق (ع) حقیقتی رادرمورد حجرالاسود بیان می فرمایند که جلوه دیگری ازعهد ومیثاق برای ماروشن می شود:
(لازم به ذکراست که درموردحجرالاسود روایات معتبری وجودداردکه اولین فرشته ای بوده است که درهمان عهد عالم ذر به ندای خداوند لبیک گفت. ودرزمان هبوط آدم (ع) خداوند اورا به شکل سنگی براق به همراه آدم فرستاد، که اورابه مکه آورده ودررکن کعبه که به دست آدم (ع) بنامی شود نصب کند) (دائره المعارف تشیع لفظ حجر)
امام (ع)درپاسخ یکی ازیارانش که ازحجرالاسود وموضع قرارگرفتن آن دررکن کعبه سئوال کرده بود می فرماید:
(خداوند حجرالاسودرا دراین رکن قرارداد به علت عهد وپیمانی که از او گرفت و داستان ازاین قراربود که خداوند ازفرزندان آدم درهمین مکان درحالی که ذرات نورانی بودند پیمان برربوبیت خویش گرفت. ........ اما علت بوسیدن و استلام حجربه خاطر تجدید عهد و میثاق وتجدید عهد با خداست. همان عهدی که درعالم ذر از انسان ها گرفته شده. ..مگرنمی بینید که زمان استلام حجرمی گوئید:(امانتم رااداکردم ومیثاقم راوفانمودم تاتو ای حجر الاسود شاهد من بروفای عهدم باشی) وبه خداقسم این حق را جز شیعیان ما ادا نمی کنند.) (وسائل الشیعه 13/317)
7-درخطبه اول نهج البلاغه، امام علی بن ابیطالب (ع) ضمن بیان علت های ارسال رسولان الهی میفرماید: (خداوند رسولانش را فرستاد تا انسانها را وادار به اداء میثاق فطریشان کنند، ونعمت فراموش شده را به یادشان آورند.)....میثاق فطری پیمان ربوبیت حق بود. ونعمت فراموش شده نعمت ولایت بود که بالاترین نعمت است.
8- امام صادق (ع) دربیان دیگری فرموده اند: (ما ذمه خدا و عهد الهی هستیم، هرکس که بعهد ما وفا کند به عهد خدا وفا کرده، و آنکس که عهدشکنی کند عهد و ذمه خدا را شکسته است) (کافی 1/221)
9-وازهمان حضرت نقل شده که: (قرآن عهد خداوند دربین آفریدگان است. سزاوار است که هر انسان مومنی درعهد خدا بنگرد ودرهرروزی پنجاه آیه آنرابخواند)(کافی 2/609)
10- دریکی ازدعاهای مربوط به روز غدیر می خوانیم )نامش درآسمان روز عهد معهود و درزمین روز میثاق است) (تهذیب 3/143)
بنابراین:
مهم ترین عهدما: عهدربوبیت حق. عهد بندگی انسان دربرابرخدا. عهد آزادی ازعبودیت شیطان وهرطاغوتی. عهدولایت اهل بیت(ع) و هم عهدی با قرآن که خود عهد خدایند(ثقلین). عهد نجات انسان ها ازجهالت وضلالت که سید الشهداء بر وفای به این عهد ایستاد و به شهادت رسید(زیارت اربعین ). عهد هدایت وشفاعت. عهد آماده سازی جامعه برای تحقق آرمان های الهی. ........و.......

 

واما ما. شیعیان عصرغیبت، درکدام فضای عهد حضور داریم؟
-گرچه وفاء به همه عهدهای الهی و غیرالهی وظیفه ماست. اما دردوران پرتلاطم غیبت، تعهدات ما سنگین تراز هرزمان دیگری است. ....چگونه؟
الف - قرآن درآیه 55سوره نور میفرماید:
(خداوند به انسان های مومن و صالحان وعده داده است که خلافت و جانشینی زمین را به آنان بدهد. آنچنان که گذشتگان را خلیفه قرار داد. ودین مورد رضای خویش را برای آنان حاکم سازد. وخوفشان رابه امنیت تبدیل کند. آن ها مرا بپرستند و برای من شریکی قائل نشوند.)
لازمه آرزوی تحقق جامعه آرمانی موعود. وفای به عهدایمان، عمل صالح، وعبودیت وبندگی خداست.
ب- امام زمان (ع)درنامه معروفشان به شیخ مفید می فرمایند:
(اگرشیعیان ما که خداوند آنهارا درراه اطاعت خویش توفیق دهد، قلب هایشان دروفاءبه عهد هماهنگ می شد، هرگزبرکت لقاء ما از انها به تاخیر نمی افتاد. وسعادت دیدار ما براساس حق معرفت و صدا قتشان تسریع می شد.) (بحارالانوار53/177)
ج-درزیارت آل یاسین. خطاب به امام زمان (ع) می خوانیم:
(سلام برعهدوپیمان خداوند که برآن تاکیدکرده است. و سلام بر وعده الهی که تضمین شده است)
د-و دردعای عهد می خوانیم:
(خداوندا من درصبح امروزم و همه ایام زندگیم باامام زمانم (ع) عهدوعقد وبیعتم راکه برگردن منست تجدید می کنم، ازآن عهد سرپیچی نمی کنم وآنرا ازبین نمی برم)

 

آری: عهد ما درزیارت ها، دعای عهدها، درسراسرعصرغیبت وحرمان و انتظارو.....عهد:
انی سلم لمن سالمکم، وحرب لمن حاربکم و...
عبودیت حق وتسلیم ربوبیت او
پذیرش ولایت اهل بیت (ع) و امام زمان (ع) درکنارقرآن (ثقلین)
انتظار محبوب. ونصرت ویاری حق دردوران غربت امام (ع)
طلب معارف ازدرگاه اهل بیت (ع) ابواب معارف الهی
ورود به کشتی نجات آن ها. وپناه بردن به کهف الحصین ولی عصر(ع)
معرفت. محبت. اطاعت. ازائمه (ع)وتبلیغ نام ویاد امام عصر(ع)
محبت امام زمان ودوستانش وبرائت ازشیطان ودشمنان حضرت.
تقوی. عمل صالح. حسن خلق. باعث زینت امام بودن. وباعث روشنی چشم آن ها شدن
آماده سازی جامعه برای تحقق عدالت موعود به دست امام زمان (ع)
و..........امروز مادرچه جایگاهی هستیم. وباخود وفرزندانمان دربرابراینهمه عهد وپیمان ها چه کرده ایم. ........

خداکند که بیاید مسافری که نیامد