آفت ها

امتیاز کاربران

ستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعال
 
shaitanدرزندگی فردی واجتماعی انسان ها فعّالیت های فراوانی با متد ها وروش های علمی وعقلانی، درزمینه ی مسائل تربیتی، اخلاقی، سیاسی و اجتماعی و فرهنگی، و... انجام شده، امّا جای یک سؤال باقی است که چرا همه ی این تلاش ها آن طور که باید وشاید به نتیجه نرسیده ویا نتیجه ی عکس داده است؟ پاسخ آن را می توان درعدم توجّه به این اصل اساسی (شناخت دقیق آفت ها ومبارزه با آن ها) پیدا کرد.
 

 


به نام خداوند بخشاینده ی بخشایشگر
و به یاد ولیّ خدا امام مهدی (عج)

**********

آفت ها
(از منظر دین)

 

هر موهبت ونعمتی که دراختیار بشر گذاشته شده، بدون شک، آفت وآسیبی را دربرابرخود دارد. هنر درشناخت آفت ها وتلاش برای پیش گیری و یا آفت زدائی است.
باغبانی که درخت میوه ی مرغوبی را غرس می کند، وهمه ی امکانات رشد آن را با تمام تکنیک های علمی فراهم می آورد، واز نظر تأمین نیاز ها ی طبیعی درخت، به آن توجّه تام دارد، زمانی می تواند کاملاً امید وار به بارنشستن وثمر دادن آن باشد که درتمام این بازه ی زمانی نگران آفت های طبیعی ویا غیر طبیعی آن باشد، وگر نه تمام تلاش او بی ثمر خواهد بود.
درزندگی فردی واجتماعی انسان ها فعّالیت های فراوانی با متد ها وروش های علمی وعقلانی، درزمینه ی مسائل تربیتی، اخلاقی، سیاسی و اجتماعی و فرهنگی، و... انجام شده، امّا جای یک سؤال باقی است که چرا همه ی این تلاش ها آن طور که باید وشاید به نتیجه نرسیده ویا نتیجه ی عکس داده است؟
پاسخ آن را می توان درعدم توجّه به این اصل اساسی (شناخت دقیق آفت ها ومبارزه با آن ها) پیدا کرد.ازمنظر دین اسلام، درتعدادی از آیات وروایات، به این امر مهم تحت عنوان (آفت وآفات) درحوزه ی مسائل فردی واجتماعی، ودرزمینه ی موضوعات فرهنگی، تربیتی، اخلاقی، اقتصادی و... پرداخته شده است. که دراین مقاله به موارد محدودی از آن اشاره می شود:

آفت ها در حوزه ی مسائل فردی:
1 – آفت سخن وکلام: دروغ گوئی وزیاده گوئی است.
2 – آفت مروّت ومردانگی: هم دروغگوئی وخلف وعده است.
3 – آفت علم ودانش: فراموشی و عُجب است.
4 - آفت عبادت: سستی در آن، عصیان وگناه، خالصانه نبودن آن، ریاکاری است.
5 – آفت بخشند گی: منّت گذاشتن برسر مردم محروم است. چنان که قرآن می فرماید:
« صدقات وبخشش های خود را با منّت باطل نکنید » (246 بقره)
و آفت های دیگر جود وبخشش: تَبذیر (ریخت وپاش بی حساب وکتاب) ویا تأخیر در بخشش است.
6 – آفت شجاعت: ستمگری، بی احتیاطی و کوچک شمردن دشمن است.
7 – آفت زیبائی: خود شیفتگی است.
8 – آفت حسب ونسب: افتخارات موهوم وخود برتربینی وعُجب است.

ازپیامبر (ص) نقل شده که فرمود ند:

«هیچ برتری وافتخاری عرب برعجم، وسفید برسیاه ندارد مگر به تقوا ونیکوکاری»

9 – آفت دین: حسادت، خودبینی وعُجب، فخر و مباهات وسوء ظنّ نسبت به مردم است.
10 – آفت همه چیز وهمه ی آرزوها: عجز وناتوانی و ترس وسرگرم لذّت های دنیائی شدن و شهوت رانی ودرنهایت، مرگ است.
11 – آفت رأی ونظر واند یشه: هواهای نفسانی وعجب درونی است.
12 – آفت شرافت: تکبّر وخود برتربینی است.
13 – آفت وفای به عهد وامانت داری: حیله ومکر باهم عهد وخیانت درامانت است.
14 – آفت عمل: زندگی را به بیهودگی وبطالت گذراندن است. وهمه ی اعمالی که به تعبیر قرآن عامل بطلان ویاحبط عمل می شوند. مانند شرک، ظلم وتجاوز به حقوق مردم و...
15 – آفت اقتدار: تجاوز وستم به مردم است.
16 – آفت ثروت: بخل وخسّت است
17 – آفت نعمت های الهی: کفران نعمت است.
18 – آفت ریاست: فخر فروشی وتکبّر است.
19 – آفت عقل: دل دادگی دربرابرامور دنیائی.
20 – آفت وَرَع وتقوی: قلّت وکمی قناعت است.

آفت ها درحوزه ی مسائل اجتماعی:

1 – آفت امور خیر: دوستان بد هستند.
2 – آفت قدرت اجتماعی: مانع شدن از احسان ونیکی است.
3 – آفت معاش: بدی تدبیر درامور معیشت فردی واجتماعی است.
4 – آفت مشاوره: نقض آرائ مورد مشورت است.
5 – آفت انسان های عادل: کم شدن تقوی وورع آن ها است.
6 – آفت عمران وآبادی: ستم سلاطین وپادشاهان است
7 – آفت قضات: حرص وطمع است.
8 – آفت عدالت: پادشاه ستمگر است.
9 – آفت پادشاهان ووزیران: سیرت وباطن بد است.
10 – آفت رهبران سیاسی: ضعف مدیریت و سیاست است.
11 – آفت عامّه ی مردم: دانشمندان فاجر وبدکارند.
12 – پیامبراکرم (ص) فرمودند:

«برای هر چیزی آفتی است که آن را فاسد می کند. وآفت این دین (اسلام) حاکمان جور و بد کار هستند»

13 – امام صادق (ع) می فرمایند:
«آفت علما ودانشمندان ده چیز است: طمع، بخل، ریا، تعصّب جاهلانه، دوست داشتن مدح وستایش، وفرو رفتن درمسائلی که آن ها را به حقیقت نمی رساند (به عنوان نمونه درس های دانشگاهی ویاحوزوی که هیچ ثمره ی دنیائی وآخرتی ندارند)، خود را به زحمت انداختن درتزیین کلام با کلمات نا مأنوس، وکمیِ حیا دربرابر خدا، وافتخار، وعمل نکردن به آن چه که می دانند.

عوامل دفع این آفات:

اسلام عوامل مختلفی را به عنوان دفع آفات معرّفی فرموده که باشناختن و توجّه به آن ها، بسیاری از مشکلات ازبین خواهد رفت. ازجمله:
1 – امام صادق (ع) می فرمایند:

« روزه سپری است دربرابرآفت های دنیا.»

2 – امام علی (ع) فرموده اند:

« شهوات آفت های کُشنده هستند وبهترین داروی آن ها انتخاب صبر درمقابله با این آفات است.»

(شهوات به معنای تمایلات غریزی انسان هستند. مانند میل به خوردن، میل به شهوت، میل به ریاست وپست ومقام و...)

3 – واز همان حضرت نقل شده که:

« اگر در برابر تمایلات وشهوات زهد داشته باشید از آفت ها سالم می مانید»

4 – ودرسخن دیگری می فرمایند:
«علم ودانش دربرابرآفت ها حجاب مهمی است» چون باعلم واقعی می توان به آفت ها معرفت وشناخت پیدا کرد، وراه دفع آفات راهم یافت.
5 – وازمهم ترین وبالاترین عوامل شناخت ومبارزه با آفات، دل سپردن وتبعیّت وپذیرش ولایت اهل بیت (ع) است که آن ها خود به تعبیر امام زمان (ع) درصلوات ضرّاب اصفهانی (پاکیزه از هرآفتی) هستند.
ودردوران و عصر غیبت امام زمان (عج) که عصر گرفتاری ها وآفت های خطرناک ومهلک است. تنها راه شناخت و مبارزه باهمه ی آفت ها سرسپردن و به ذیل ولایت اما م عصر ارواحنا فداه رفتن است.

ای آخرین ستاره ی چشم انتظارها
حلقه زدند دورنگاهت مدارها
خورشیدی و تبلور نور زلال تو
سرسبز کرده وسعت آئینه زارها
ماشبنمیم و مِهر تو، مُهر قبول ما است
یک جرعه نور ریز به گوشه کنارها
تا شعله شعله عشق تو عیّوقمان کند
ما ذرّه ذرّه دور توگرد یم بارها
مارا عصای دست کلیمانه ات ببین
تا بشکند طلسم همه شبه مارها
(شعرعارفه دهقانی)

(منابع مورد استفاده دراین بحث: قرآن، کمال الدین شیخ صدوق. کافی شیخ کلینی. نهج البلاغه. مصباح الشریعه. محاسن برقی. غررالحکم ودررالکلم. بحارالانوار مجلسی. نهج الفصاحه)