ای ...! اینگونه باش! (6از6)

امتیاز کاربران

ستاره فعالستاره فعالستاره فعالستاره فعالستاره فعال
 

يَا أَبَا ذَرٍّ التَّقْوَى هَاهُنَا التَّقْوَى هَاهُنَا وَ أَشَارَ إِلَى صَدْرِهِ

اباذر! تقوى در اينجاست (حضرت اشاره به سينه فرمود)

 

يَا أَبَا ذَرٍّ أَرْبَعٌ لَا يُصِيبُهُنَّ إِلَّا مُؤْمِنٌ الصَّمْتُ وَ هُوَ أَوَّلُ الْعِبَادَةِ وَ التَّوَاضُعُ لِلَّهِ سُبْحَانَهُ وَ ذِكْرُ اللَّهِ تَعَالَى فِي كُلِّ حَالٍ وَ قِلَّةُ الشَّيْ‏ءِ يَعْنِي قِلَّةَ الْمَالِ

اباذر! چهار چيز است كه غير از مؤمن به آن نمى رسد: سكوت كه اول عبادت است ، فروتنى براى خداى سبحان ، و در هر جا به ياد خداى متعال بودن ، و كمى ثروت .

 


يَا أَبَا ذَرٍّ هُمَّ بِالْحَسَنَةِ وَ إِنْ لَمْ تَعْمَلْهَا لِكَيْلَا تُكْتَبَ مِنَ الْغَافِلِينَ

اباذر! همواره در فكر انجام حسنه باش اگر چه به انجام آن نرسى تا از غافلان نوشته نشوى.

  يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ مَلَكَ مَا بَيْنَ فَخِذَيْهِ وَ بَيْنَ لَحْيَيْهِ دَخَلَ الْجَنَّةَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَ إِنَّا لَنُؤَاخَذُ بِمَا تَنْطِقُ بِهِ أَلْسِنَتُنَا قَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ وَ هَلْ يَكُبُّ النَّاسَ عَلَى مَنَاخِرِهِمْ فِي النَّارِ إِلَّا حَصَائِدُ أَلْسِنَتِهِمْ إِنَّكَ لَا تَزَالُ سَالِماً مَا سَكَتَّ فَإِذَا تَكَلَّمْتَ كَتَبَ اللَّهُ لَكَ أَوْ عَلَيْكَ‏

اباذر! هر كه اختيار دامن (شهوت جنسى ) و دهانش (سخن گفتنى) را داشته باشد به بهشت خواهد رفت، گفتم: يا رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) ما به گفته هايمان مؤ اخذه خواهيم شد؟ فرمود: اباذر! مگر چيزى جز كشته هاى زبان مردم را به صورت به جهنم مى اندازد؟ كه تا خاموش هستى در سلامتى و چون زبان به حرف بگشايى چيزى به نفع يا ضرر تو نوشته مى شود.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ إِنَّ الرَّجُلَ يَتَكَلَّمُ بِالْكَلِمَةِ فِي الْمَجْلِسِ لِيَنْصَحَكُمْ بِهَا فَهَوَى فِي جَهَنَّمَ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ وَ الْأَرْضِ-

اباذر! گاه كسى در مجلسى كلمه اى مى گويد كه مجلسيان را بخنداند و به واسطه همان به قدر زمين تا آسمان به سوى جهنم سقوط مى كند.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ وَ يَكْذِبُ لِيُضْحِكَ بِهِ الْقَوْمَ وَيْلٌ لَهُ وَيْلٌ لَهُ وَيْلٌ لَهُ

اباذر! واى بر كسى كه سخن هاى دروغ مى گويد تا مردم را بخنداند واى بر او واى بر او واى بر او.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ صَمَتَ نَجَا فَعَلَيْكَ بِالصِّدْقِ وَ لَا تُخْرِجَنَّ مِنْ فِيكَ كَذِباً أَبَداً قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَمَا تَوْبَةُ الرَّجُلِ الَّذِي كَذَبَ مُتَعَمِّداً قَالَ الِاسْتِغْفَارُ وَ الصَّلَوَاتُ الْخَمْسُ تَغْسِلُ ذَلِكَ

اباذر! هر كه سكوت كند نجات يابد، بر تو باد به راستگويى، و هرگز كلمه اى دروغ از دهانت بيرون نشود، گفتم: يا رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) آن كس كه عمدا دروغى گفته توبه اش چيست ؟ فرمود: استغفار و نماز پنجگانه گناه آن را مى شويد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ إِيَّاكَ وَ الْغِيبَةَ فَإِنَّ الْغِيبَةَ أَشَدُّ مِنَ الزِّنَا- قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَ لِمَ ذَلِكَ بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي قَالَ لِأَنَّ الرَّجُلَ يَزْنِي وَ يَتُوبُ إِلَى اللَّهِ فَيَتُوبُ اللَّهُ عَلَيْهِ وَ الْغِيبَةُ لَا تُغْفَرُ حَتَّى يَغْفِرَهَا صَاحِبُهَا

اباذر! از غيبت به پرهيز، كه غيبت از زنا بدتر است، گفتم: چرا يا رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) پدر و مادرم فدايت؟ فرمود: زيرا كسى كه زنا مى كند و توبه مى نمايد خداوند او را مى بخشد ولى غيبت بخشوده نشود تا كسى كه غيبت او شده راضى گردد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ سِبَابُ الْمُؤْمِنِ فُسُوقٌ وَ قِتَالُهُ كُفْرٌ وَ أَكْلُ لَحْمِهِ مِنْ مَعَاصِي اللَّهِ وَ حُرْمَةُ مَالِهِ كَحُرْمَةِ دَمِهِ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَ مَا الْغِيبَةُ قَالَ ذِكْرُكَ أَخَاكَ بِمَا يَكْرَهُ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَإِنْ كَانَ فِيهِ ذَاكَ الَّذِي يُذْكَرُ بِهِ قَالَ اعْلَمْ أَنَّكَ إِذَا ذَكَرْتَهُ بِمَا هُوَ فِيهِ فَقَدِ اغْتَبْتَهُ وَ إِذَا ذَكَرْتَهُ بِمَا لَيْسَ فِيهِ فَقَدْ بَهَتَّهُ

اباذر! دشنام دادن به مؤمن فسق است، و زد و خورد و جنگ با او كفر است، و خوردن گوشتش از گناهان است، و احترام مال او مثل احترام خون اوست، گفتم: يا رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) غيبت چيست؟ فرمود: پشت سر برادر مسلمانت چيزى بگويى كه بدش بيايد، گفتم: اگر چه آن چيز در او باشد؟ فرمود: اگر آنچه را كه در اوست بگويى غيبت است و اگر آنچه در او نيست بگويى تهمت زده اى.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنِ اغْتِيبَ عِنْدَهُ أَخُوهُ الْمُسْلِمُ وَ هُوَ يَسْتَطِيعُ نَصْرَهُ فَنَصَرَهُ نَصَرَهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ فِي الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ فَإِنْ خَذَلَهُ وَ هُوَ يَسْتَطِيعُ نَصْرَهُ خَذَلَهُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ

اباذر! هر كه پيش او غيبت مسلمانى شود و بتواند او را يارى كند خداى عزوجل او را در دنيا و آخرت مدد نمايد، و اگر بتواند و او را يارى نكند و از او دفاع ننمايد خداوند در دنيا و آخرت او را خوار و بى ياورى گذارد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَتَّاتٌ قُلْتُ وَ مَا الْقَتَّاتُ قَالَ النَّمَّامُ

اباذر! سخن چين به بهشت نمى رود.

يَا أَبَا ذَرٍّ صَاحِبُ النَّمِيمَةِ لَا يَسْتَرِيحُ مِنْ عَذَابِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِي الْآخِرَةِ

اباذر! سخن چين در آخرت از عذاب الهى در امان نخواهد بود.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ كَانَ ذَا وَجْهَيْنِ وَ لِسَانَيْنِ فِي الدُّنْيَا فَهُوَ ذُو لِسَانَيْنِ فِي النَّارِ-

اباذر! هر كه در دنيا دو زبان و دو رو (منافق) باشد در جهنم نيز دو زبانه باشد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ الْمَجَالِسُ بِالْأَمَانَةِ وَ إِفْشَاءُ سِرِّ أَخِيكَ خِيَانَةٌ فَاجْتَنِبْ ذَلِكَ وَ اجْتَنِبْ مَجْلِسَ الْعَشِيرَةِ

اباذر! آنچه در مجالس مى گذرد امانت است، و علنى كردن سر مسلمان خيانت مى باشد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ تُعْرَضُ أَعْمَالُ أَهْلِ الدُّنْيَا عَلَى اللَّهِ مِنَ الْجُمُعَةِ إِلَى الْجُمُعَةِ فِي يَوْمِ الْإِثْنَيْنِ وَ الْخَمِيسِ فَيُسْتَغْفَرُ لِكُلِّ عَبْدٍ مُؤْمِنٍ إِلَّا عَبْداً كَانَتْ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ أَخِيهِ شَحْنَاءُ فَيُقَالُ اتْرُكُوا عَمَلَ هَذَيْنِ حَتَّى يَصْطَلِحَا

اباذر! در هر هفته روزهاى دوشنبه و پنج شنبه اعمال مردم دنيا به خدا عرضه مى گردد، و براى هر مؤمنى استغفار مى شود مگر براى بنده اى كه بين او و برادر مسلمانش كينه باشد، و دستور مى رسد كه عمل اين دو تن را رها كنيد تا با هم صلح كنند.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ إِيَّاكَ وَ هِجْرَانَ أَخِيكَ فَإِنَّ الْعَمَلَ لَا يُتَقَبَّلُ مَعَ الْهِجْرَانِ

اباذر! به پرهيز كه از برادر مسلمان كناره و قطع رابطه كنى كه اعمال تو قبول نخواهد شد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ أَنْهَاكَ عَنِ الْهِجْرَانِ وَ إِنْ كُنْتَ لَا بُدَّ فَاعِلًا [فَلَا] تَهْجُرْهُ فَوْقَ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ‏ كَمَلًا فَمَنْ مَاتَ فِيهَا مُهَاجِراً لِأَخِيهِ كَانَتِ النَّارُ أَوْلَى بِهِ

اباذر! تو را از كناره گيرى از برادر مؤمن برحذر مى دارم و اگر با وى قهر كردى بيش از سه روز طول نكشد كه اگر كسى در اين حال بميرد به آتش سزاوارتر است .

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَتَمَثَّلَ لَهُ الرِّجَالُ قِيَاماً فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ

اباذر! هركه دوست دارد مردم در برابرش بايستند، جايگاه خود را در جهنم قرار داده .

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ مَاتَ وَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ ذَرَّةٍ مِنْ كِبْرٍ لَمْ يَجِدْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ إِلَّا أَنْ يَتُوبَ قَبْلَ ذَلِكَ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي لَيُعْجِبُنِي الْجَمَالُ حَتَّى وَدِدْتُ أَنَّ عِلَاقَةَ سَوْطِي وَ قِبَالَ نَعْلِي حَسَنٌ فَهَلْ يُرْهَبُ عَلَى ذَلِكَ قَالَ كَيْفَ تَجِدُ قَلْبَكَ قَالَ أَجِدُهُ عَارِفاً لِلْحَقِّ مُطْمَئِنّاً إِلَيْهِ قَالَ لَيْسَ ذَلِكَ بِالْكِبْرِ وَ لَكِنَّ الْكِبْرَ أَنْ تَتْرُكَ الْحَقَّ وَ تَتَجَاوَزَهُ إِلَى غَيْرِهِ وَ تَنْظُرَ إِلَى النَّاسِ وَ لَا تَرَى أَنَّ أَحَداً عِرْضُهُ كَعِرْضِكَ وَ لَا دَمُهُ كَدَمِكَ

اباذر! هر كه بميرد با ذره اى تكبر بوى بهشت را نشنود مگر آن كه قبل از مرگ توبه كند، مردى پرسيد: يا رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) من زيبايى و آراستگى را خيلى دوست دارم چنان كه مى خواهم لباس و كمر بند و كفشم قشنگ باشد، آيا اشكال دارد؟ فرمود: در دل چگونه اى؟ گفت: دلم به حق عارف است و آرامش دارد، فرمود: اين كبر نيست ، ولى كبر آن است كه حق را رها كنى و روى به غير حق آرى ، و چون مردم را ببينى گمان برى كه مال و آبروى هيچ كس به اندازه مال و آبروى تو ارزنده نيست .

 

يَا أَبَا ذَرٍّ أَكْثَرُ مَنْ يُدْخَلُ النَّارَ الْمُسْتَكْبِرُونَ فَقَالَ رَجُلٌ وَ هَلْ يَنْجُو مِنَ الْكِبْرِ أَحَدٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ نَعَمْ مَنْ لَبِسَ الصُّوفَ وَ رَكِبَ الْحِمَارَ وَ حَلَبَ الشَّاةَ وَ جَالَسَ الْمَسَاكِينَ-

اباذر! بيشتر كسانى كه به دوزخ مى روند متكبرانند، مردى پرسيد: يا رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) ممكن است كسى كاملا از كبر پاك شود؟ فرمود: آرى هر كه جامه خشن بى ارزشى بپوشد و بر الاغ نشيند، و گوسفند بدوشد و با فقرا مجالست كند

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ حَمَلَ بِضَاعَتَهُ فَقَدْ بَرِئَ مِنَ الْكِبْرِ يَعْنِي مَا يَشْتَرِي مِنَ السُّوقِ

اباذر! هر كه وسايل خانه را خود بدوش كشد از كبر راحت شود.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ جَرَّ ثَوْبَهُ خُيَلَاءَ لَمْ يَنْظُرِ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ

اباذر! هر كه از كبر و نخوت جامه اش به زمين كشيده شود خداوند متعال در قيامت به او نظر نكند.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ إِزْرَةُ الْمُؤْمِنِ إِلَى أَنْصَافِ سَاقَيْهِ وَ لَا جُنَاحَ عَلَيْهِ فِيمَا بَيْنَهُ وَ بَيْنَ كَعْبَيْهِ

اباذر! شلوار مؤمن بايد تا نصف ساق باشد و تا غوزك پا نيز اشكال ندارد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ رَفَعَ ذَيْلَهُ وَ خَصَفَ نَعْلَهُ وَ عَفَّرَ وَجْهَهُ فَقَدْ بَرِئَ مِنَ الْكِبْرِ

اباذر! هر كه دامنش را بالا برد(262)، و كفش خود را وصله زند، و صورت به خاك نهد از كبر برهد.يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ كَانَ لَهُ قَمِيصَانِ فَلْيَلْبَسْ أَحَدَهُمَا وَ لْيُلْبِسِ الْآخَرَ أَخَاهُ

اباذر! آن كه دو جامه دارد يكى را خود بپوشد و ديگرى به رفيقش ‍ دهد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ سَيَكُونُ نَاسٌ مِنْ أُمَّتِي يُولَدُونَ فِي النَّعِيمِ وَ يُغَذَّوْنَ بِهِ هِمَّتُهُمْ أَلْوَانُ الطَّعَامِ وَ الشَّرَابِ وَ يُمْدَحُونَ بِالْقَوْلِ أُولَئِكَ شِرَارُ أُمَّتِي-

اباذر! مردمى در امت من بيايند و در ناز و نعمت زاييده و بزرگ شوند همشان خور و خواب باشد و چرب زبانى كنند، آنها بدترين امت منند.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ مَنْ تَرَكَ لُبْسَ الْجَمَالِ وَ هُوَ يَقْدِرُ عَلَيْهِ تَوَاضُعاً لِلَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِي غَيْرِ مَنْقَصَةٍ وَ أَذَلَّ نَفْسَهُ فِي غَيْرِ مَسْكَنَةٍ وَ أَنْفَقَ مَا جَمَعَهُ فِي غَيْرِ مَعْصِيَةٍ وَ رَحِمَ أَهْلَ الذُّلِّ وَ الْمَسْكَنَةِ وَ خَالَطَ أَهْلَ الْفِقْهِ وَ الْحِكْمَةِ طُوبَى لِمَنْ صَلَحَتْ سَرِيرَتُهُ وَ حَسُنَتْ عَلَانِيَتُهُ وَ عَزَلَ عَنِ النَّاسِ شَرَّهُ طُوبَى لِمَنْ عَمِلَ بِعِلْمِهِ وَ أَنْفَقَ الْفَضْلَ مِنْ مَالِهِ وَ أَمْسَكَ الْفَضْلَ مِنْ قَوْلِهِ

اباذر! هر كه به پوشيدن لباس زيبا قدرت داشته باشد و براى فروتنى در پيشگاه حق آن را نپوشد در صورتى كه براى آبرو و حيثيت او مضر نباشد و خود را بى آن كه مسكنت داشته باشد خوار بدارد، و مالش را در غير معصيت خرج و انفاق نمايد خوش به حال آن كه باطنش صالح و ظاهرش ‍ نيكو باشد و مردم از شر او در امان بمانند، خوش به حال آن كه علم خود عمل كند و اضافه مال و درآمدش را انفاق نمايد، و اضافه بر ضرورت سخن نگويد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ الْبَسِ الْخَشِنَ مِنَ اللِّبَاسِ وَ الصَّفِيقَ مِنَ الثِّيَابِ لِئَلَّا يَجِدَ الْفَخْرُ فِيكَ مَسْلَكاً

اباذر! آيا لباس خشن و جامه كهنه براى آن نيست كه خودخواهى و فخر فروشى به تو راه نيابد؟

 

يَا أَبَا ذَرٍّ يَكُونُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ قَوْمٌ يَلْبَسُونَ الصُّوفَ فِي صَيْفِهِمْ وَ شِتَائِهِمْ يَرَوْنَ أَنَّ لَهُمُ الْفَضْلَ بِذَلِكَ عَلَى غَيْرِهِمْ أُولَئِكَ تَلْعَنُهُمْ مَلَائِكَةُ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ-

اباذر! در آخر الزمان مردمى مى آيند كه در زمستان و تابستان لباس پشمى مى پوشند و اين را وسيله برترى خود بر ديگران مى دانند، كه ملائكه زمين و آسمانها آن ها را لعنت خواهند كرد.

 

يَا أَبَا ذَرٍّ أَ لَا أُخْبِرُكَ بِأَهْلِ الْجَنَّةِ قُلْتُ بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ص كُلُّ أَشْعَثَ أَغْبَرَ ذِي طِمْرَيْنِ لَا يُؤْبَهُ لَهُ لَوْ أَقْسَمَ عَلَى اللَّهِ لَأَبَرَّه‏

اباذر! مى خواهى از بهشتيان به تو خبر دهم؟ گفتم: آرى يا رسول الله (صلى الله عليه و آله و سلم) فرمود: ژوليده غبار آلودى كه دو جامه كهنه دارد كه مورد توجه و شناسايى مردم نباشد كه اگر اين كس خداى را قسم دهد خداوند جوابش دهد.



مكارم الاخلاق؛  ص458